LofarZone

Vanuit Exloo gaan dagelijks herders de hei op, maar ook wordt het heelal er door professionals bespied. Het lange, rechte pad is het enige door de Zoersche Landen. Dieper doordringen tussen het riet en de jonge boompjes van het Drentse natuurgebied lukt niet. Hier is iets bijzonders aan de hand, dat zie je zo. De bodem is drijfnat, water sijpelt over de glanzend zwarte aarde, in straaltjes het lager gelegen kanaaltje in langs het wandelpad. Hogerop de Hondsrug is het water in de bodem gezakt, en hier, zo’n 15 meter lager, borrelt het kraakheldere water weer naar de oppervlakte. Ooit vormde al dit water een nat veengebied waarin het Achterste Diep ontsprong, die meer naar het noorden het riviertje de Hunze vormt, samen met het Voorste Diep.
Dat natte, moerassige karakter willen natuurbeheerders terug. De Hunze moet weer kronkelen, door een breed dal, met optrekkende vis erin graag. Vochtig eiken-beukenbos, elzenbroekbos en het in Nederland zeldzame elzenbronbos zullen straks de Zoersche Landen sieren. Nu zijn de duizenden boompjes nog jongen iel, want pas eind jaren ’90 aangeplant. De bever vindt dat geen punt. In 2008 is deze oerbewoner van het Hunzedal weer in de Zoersche Landen uitgezet, en zo’n kletsnat bos is precies waarin hij zich lekker voelt.

BOLLE BUIK
Door het Hunzebos voert een on-verhard, lekker organisch paadje.Fiere, malsgroene dennetjes zijnde blikvangers tussen de metknoppen bezaaide, maar nu nogwat bruine takken. Waar het bos ophoudt, opent een uitzicht dat pas heel in de verte tegen een bosrand botst. Het mag dan nat en plat zijn aan de oostzijde van de weg Exloo-Valthe – eeuwenlang werd het veen in de Zoersche Landen en Kwabsche Kuilen afgestoken– aan deze zijde van de weg zijn de glooiingen van de Hondsrug goed merkbaar. Hier is de route op z’n mooist; hij gaat door loofbos, dan weer door dennenbos, slingert om open veldjes en voert over een zandpad langs akkers.
Het allermooist is misschien wel het pad over de Zuideresch, meteen achter Exloo. Een uitgestrekte akker is het, een bolle buik in de voorjaarszon, zó bol dat je de overkant soms niet kunt ziet. ,
‘Maar daar moet je wél zijn als je het hunebed wilt zien,” wijst een wandelaar de weg.
Op een open plek in het bos ligt ie, hunebed D31, de grote keien meegevoerd door gletsjers uit het noorden. Vogeltjes tjilpen, de zon strijkt tussen dennentakken op de stenen neer. Zo’n 5000 jaar geleden moet het zijn geweest, dat het Trechterbekervolk de loodzware keien over hun begraven doden plaatsten.

NIEUW EN HOT
Het hunebed ligt op een steenworp afstand van Exloo. ‘Eenprachtig oud dorp, op de ribben van de Hondsrug, waar de wind langs hunebedden en oude akkergronden strijkt, en met geheimzinnige bossen en oude landwe-gen,’ meldt een brochure. Wat voor mooie teksten kun je je nog meer wensen? En inderdaad, Exloo is mooi. Het dorp heeft fraaie boerderijen en oude keienpaden voeren onder groen bemoste bomen richting Zuider-esch.
Maar ook al vertrekt iedere dag vanuit het dorp een herder met zijn schapen naar de hei, in Exloo staat de tijd niet eeuwig stil. Integendeel. LOFAR is daarvan een goed bewijs. Het is een project waarbij met zeer geavanceerde apparatuur (LOFAR staat voor Low Frequency Array, een lage frequentie telescoop) het verleden wordt bestudeerd.
Bij Buinen, op een van de terreinen van Het Drentse Landschap, staan de hypermoderne antennes opgesteld. Ze vormen onderdeel van ’s werelds grootste radiotelescoop, dat uit een netwerk van uiterst gevoelige antennes bestaat dat het sterrenkundigen en andere wetenschappers mogelijk maakt het allereerste begin van ons heelal waar te nemen. Ook Duitsland, Frankrijk, GrootBrittannië en Zweden zijn aangesloten op het Nederlandse netwerk. De liefhebber maakt dus even een ommetje richting Buinen. Hunebedden zijn al eeuwen hot. Nieuw en hot is LOFAR. Wie naar Exloo afreist, kan beide met eigen ogen zien.

Bron: Nanda Raaphorst – voor AD-Reiswereld 26/2/2011

Deze wandelroute – De Zoersche Landen bij Exloo – is 11 kilometerlang en gaat deels over onverharde paden, deels over asfalt. De route is niet bewegwijzerd, maar de routebeschrijving en achtergrondinformatie zijn te downloaden via drentslandschap.nl. Het Drentse Landschap (0592 313552)

• Delen van de route kunnen nat zijn, bijvoorbeeld het pad door deKwabsche Kuilen. Daar wordenhoogsluitende schoenen of laar-zen geadviseerd.
• De route start bij het gemeentehuis in Exloo aan de Hoofdstraat. In Exloo kun je overal gratis parkeren.
• Met de trein van Utrecht naar Emmen (overstap in Zwolle), vervolgens met Qbuzz 59 richting Gieten, uitstappen halte Gemeentehuis Exloo. In totaal ruim3 uur reistijd. 9292ov.nl
• Bij de start in Exloo zijn meerdere, gezellige cafés en restaurants. Onderweg geen horeca.
• Honden mee? Toegestaan, mits aangelijnd.

LOFAR-dag

Op 10 juli van 11-16 uur vindt voorde eerste keer een LOFAR-dag plaats in Exloo. Met een tentoonstelling over astronomie, hemelsegerechten, excursies, muziek, etc. zie lofardag.nl